Озарбайжон Республикасининг Ўзбекистондаги Фавқулодда ва Мухтор элчиси Рашад Маммадовнинг университетга ташрифи, талабалар билан очиқ мулоқоти, Юсуф Қорабоғий номидаги Озарбайжоншунослик марказининг очилиши, мутафаккир илмий меросига бағишланган халқаро конференция ҳамда “Аршин мол олон” опереттасининг намойиши икки қардош халқ ўртасидаги тарихий дўстлик ва маданий ҳамкорликнинг ёрқин ифодасига айланди.
Мазкур тадбирлар Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасидаги стратегик шериклик муносабатларини янада мустаҳкамлаш, олий таълим муассасалари ўртасидаги академик ҳамкорликни ривожлантириш, муштарак тарихий-маданий меросни чуқур ўрганиш ҳамда ёш авлодни икки халқнинг бой илмий ва маънавий қадриятлари билан яқиндан таништиришга хизмат қилди.
Озарбайжон элчисининг БухДУга ташрифи: стратегик
шериклик ва академик ҳамкорлик истиқболлари
12 октябрь куни Озарбайжон Республикасининг Ўзбекистон Республикасидаги Фавқулодда ва Мухтор элчиси, доктор Рашад Маммадов бошчилигидаги делегация Бухоро давлат университетига ташриф буюрди. Ташриф доирасида дипломат Бухоро давлат университети ректори, профессор Обиджон Хамидов билан учрашди. Мулоқот давомида Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасидаги стратегик шериклик муносабатларининг бугунги ривожланиш босқичи, таълим,
илм-фан ва маданият соҳаларидаги ҳамкорликни кенгайтириш, қўшма илмий лойиҳаларни амалга ошириш, профессор-ўқитувчилар ҳамда талабалар академик алмашинувини ривожлантириш билан боғлиқ масалалар муҳокама қилинди.
Томонлар икки мамлакат олий таълим муассасалари ўртасида ўзаро манфаатли алоқаларни мустаҳкамлаш, илмий изланишлар натижадорлигини ошириш ва талаба-ёшлар учун халқаро таълим имкониятларини кенгайтириш муҳимлигини қайд этдилар.
Шундан сўнг университет раҳбарияти, профессор-ўқитувчилар ҳамда тарих, халқаро муносабатлар, филология ва бошқа йўналишларда таҳсил олаётган талабалар иштирокида “Озарбайжон–Ўзбекистон тарихий-маданий алоқалари” мавзусидаги семинар-учрашув ташкил этилди. Тадбирни Бухоро давлат университети ректори, профессор Обиджон Хамидов кириш сўзи билан очиб, элчи ва делегация аъзоларини қадимий Бухоро заминида самимий қутлади.
Ректор Бухорода илк бор Озарбайжон маданияти ва санъати кунлари ташкил этилаётганидан мамнунлигини билдириб, ушбу ташаббус икки қардош халқ ўртасидаги азалий дўстлик, муштарак тарихий илдизлар ва маданий яқинликнинг амалий ифодаси эканини таъкидлади. Шунингдек, икки мамлакат
ўртасидаги стратегик шериклик муносабатлари, олий таълим ва илм-фан соҳасидаги ҳамкорлик истиқболлари, қўшма тадқиқотлар ҳамда академик мобиллик дастурларини кенгайтириш зарурлигига алоҳида эътибор қаратди. Хусусан, бухоролик талабаларнинг Озарбайжон олий таълим муассасаларида таҳсил олиши, халқаро
таълим дастурларида қатнашиши ва хорижий тажрибадан фойдаланиши учун мавжуд имкониятлар ҳақида сўз юритди.
Профессор Обиджон Хамидов 2027 йилда Бухоро шаҳрида Мустақил Давлатлар Ҳамдўстлиги (МДҲ) саммити бўлиб ўтиши масаласига ҳам тўхталиб, мазкур халқаро тадбир шаҳарнинг халқаро майдондаги мавқеини мустаҳкамлаш, кўп томонлама мулоқот ва маданий-гуманитар ҳамкорликни
кенгайтиришда муҳим аҳамият касб этишини қайд этди.
Элчининг талабалар билан очиқ мулоқоти ва ўзбек
тилидаги журнал тақдимоти
Семинарда Озарбайжон Республикасининг Ўзбекистондаги Фавқулодда ва Мухтор элчиси, доктор Рашад Маммадов ҳам сўзга чиқди. Дипломат Бухорога ташрифидан мамнунлигини билдириб, Ўзбекистоннинг бой тарихи, қадимий шаҳарлари, бетакрор маданий мероси ва меҳмондўстлиги ҳақида илиқ фикрларини билдирди. Бухоронинг асрлар давомида илм-фан, маърифат ва маданият марказларидан бири сифатида шаклланганини алоҳида эътироф этди.
Элчи ўз маърузасида талаба-ёшларга Озарбайжон Республикасининг географик жойлашуви, тарихи, давлат ва жамият ҳаёти, миллий маданияти, урф-одатлари ҳамда илмий-маънавий мероси ҳақида атрофлича маълумот берди. Шунингдек, Ўзбекистон ва Озарбайжон халқларини бирлаштириб турувчи тарихий
илдизлар, тил ва маданият яқинлиги, туркий халқларнинг муштарак қадриятлари ҳамда икки давлат ўртасидаги дўстона муносабатларнинг бугунги аҳамиятига тўхталди.
Учрашувнинг савол-жавоб қисми самимий ва интерактив руҳда ўтди. БухДУ талабалари Озарбайжоннинг олий таълим тизими, хорижий талабалар учун яратилган имкониятлар, халқаро академик алмашинув дастурлари, дипломатик фаолият ҳамда икки мамлакат ўртасидаги ҳамкорлик истиқболлари юзасидан ўзларини қизиқтирган саволлар билан мурожаат қилдилар.
Доктор Рашад Маммадов талабаларнинг саволларига батафсил жавоб бериб, уларнинг тарих, маданият ва халқаро муносабатларга бўлган қизиқишини юқори баҳолади. Мулоқот давомида хорижий тилларни ўрганиш, халқаро тажриба орттириш, илмий изланишларга интилиш ва турли халқларнинг маданий меросини чуқур англашнинг аҳамияти ҳақида ҳам фикр алмашилди.
Учрашувнинг эътиборли жиҳатларидан яна бири — элчи томонидан Бухоро давлат университети талабаларига ўзбек тилида нашр этилган “İRS Miras” журналининг 2025–2026 йилги қишки сони тақдим этилгани бўлди.
“Озарбайжонни кашф этинг” шиори остида чоп этиладиган мазкур журнал тарих, маданият ва антропология йўналишларини қамраб олиб, Озарбайжоннинг бой тарихий-маданий мероси, миллий қадриятлари ҳамда анъаналарини ўзбек китобхонларига яқиндан таништиришга хизмат қилади.
Нашрнинг ўзбек тилида тақдим этилиши икки қардош халқ ўртасидаги маданий-маърифий алоқалар, ўзаро ҳурмат ва дўстлик муносабатларининг яна бир амалий ифодаси бўлди.
БухДУда Юсуф Қорабоғий номидаги Озарбайжоншунослик
маркази очилди
13 октябрь куни Бухоро давлат университетининг Тарих факультетида XVI–XVII асрларда яшаб ижод қилган атоқли Озарбайжон мутафаккири Юсуф Қорабоғий номидаги Озарбайжоншунослик марказининг тантанали очилиш маросими бўлиб ўтди. Мазкур тадбирда университет раҳбарияти, Озарбайжон
Республикасининг Ўзбекистондаги элчихонаси ҳузуридаги Ҳайдар Алиев номидаги Озарбайжон маданият маркази вакиллари, профессор-ўқитувчилар ва талаба-ёшлар иштирок этди.
Янги ташкил этилган марказ Ҳайдар Алиев номидаги Озарбайжон маданият маркази томонидан ташкил этилган бўлиб, икки мамлакат ўртасидаги тарихий, илмий ва маданий алоқаларни ўрганиш ҳамда тарғиб этишга қаратилган. Тантанали маросимда рамзий лента кесилиб, Юсуф Қорабоғий номидаги
Озарбайжоншунослик маркази расман ўз фаолиятини бошлади. Иштирокчилар марказда яратилган шароитлар, унинг илмий-маърифий имкониятлари ва истиқболдаги фаолият
йўналишлари билан яқиндан танишдилар.
Очилиш маросимидан сўнг университет вакиллари ҳамда Ҳайдар Алиев номидаги Озарбайжон маданият маркази вакиллари иштирокида давра суҳбати ташкил этилди. Мулоқот давомида икки халқнинг тарихий-маданий алоқалари, муштарак илмий ва адабий мероси, Юсуф Қорабоғийнинг фалсафий қарашлари, унинг ҳаёти ва ижодига оид манбаларни тадқиқ этиш, шунингдек, Озарбайжон тарихи, маданияти ва адабиётини талаба-ёшлар орасида кенг тарғиб қилиш масалалари муҳокама қилинди. Марказ негизида илмий семинарлар, давра суҳбатлари, қўшма тадқиқотлар ва маънавий-маърифий учрашувларни ташкил этиш, ёш
олимларнинг илмий изланишларини қўллаб-қувватлаш ҳамда икки мамлакат тадқиқотчилари ўртасидаги ҳамкорликни ривожлантириш истиқболларига алоҳида эътибор қаратилди.
Тадбир доирасида Озарбайжоншунослик марказига китоблар тақдим этилди. Ушбу адабиётлар Озарбайжоннинг тарихи, маданияти, адабиёти ва илмий-маънавий меросини ўрганаётган талабалар ҳамда тадқиқотчилар учун муҳим манба бўлиб хизмат қилади. Марказнинг очилиши Бухоро давлат университетида халқаро илмий-маданий ҳамкорликни кенгайтириш ва икки қардош халқнинг муштарак меросини чуқур ўрганиш йўлидаги муҳим ташаббуслардан бири бўлди.
Юсуф Қорабоғийнинг илмий-маънавий меросига
бағишланган халқаро конференция
Шу куни Бухоро давлат университетида “Юсуф Қорабоғийнинг ҳаёти, илмий ва маънавий мероси ва глобал цивилизация: фалсафа, илм-фан ва маънавий анъаналар мулоқоти” мавзусидаги халқаро илмий-амалий конференция ҳам ташкил этилди. БухДУ Тарих факультетининг Ислом тарихи ва манбашунослиги, фалсафа кафедраси томонидан ташкил этилган анжуманда университет раҳбарияти, Озарбайжон илмий-маданий жамоатчилиги вакиллари,
профессор-ўқитувчилар, тадқиқотчилар ва талаба-ёшлар иштирок этди.
Конференцияни Бухоро давлат университети ректори, профессор Обиджон Хамидов кириш сўзи билан очиб, Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасидаги кўп асрлик дўстлик, муштарак маънавий илдизлар ва илмий ҳамкорликнинг бугунги аҳамиятини
таъкидлади.
“Бир замонлар Юсуф Қорабоғий Қорабоғдан Бухорога илм ва маърифат излаб келган эди. Бугун эса унинг номи икки халқнинг янги авлод олимлари ва талабалари учун бирлашув рамзига айланмоқда”, — деди ректор.
Юсуф ибн Муҳаммаджон ал-Қорабоғий XVI асрнинг иккинчи ярми ва XVII асрнинг биринчи ярмида яшаган, фалсафа, мантиқ, калом ва бошқа
илмий йўналишларда фаолият юритган йирик мутафаккирлардан биридир. У Қорабоғ, Ширвон ва Шероз илмий муҳитларида билимини бойитиб, кейинчалик Самарқанд ҳамда
Бухорода илмий-педагогик фаолият олиб борган. Унинг ҳаёт йўли ва илмий мероси Озарбайжон ҳамда Мовароуннаҳр ўртасидаги тарихий интеллектуал алоқаларнинг ёрқин намунаси ҳисобланади. Конференцияда Юсуф Қорабоғийнинг фалсафий қарашлари, илмий асарлари ва қўлёзма мероси, Шарқ мутафаккирлари илмий анъаналарининг давомийлиги, фалсафа ва маънавиятнинг глобал цивилизация тараққиётидаги ўрни каби масалалар юзасидан илмий маърузалар тингланди ва муҳокамалар олиб борилди.
Шунингдек, тарихий-фалсафий манбаларни тадқиқ этиш, қўлёзма меросини ўрганиш, илмий-танқидий матнлар тайёрлаш, таржима фаолиятини ривожлантириш ҳамда ёш тадқиқотчиларни қўллаб-қувватлаш масалаларига алоҳида эътибор қаратилди. Анжуманда янги ташкил этилган Юсуф Қорабоғий номидаги Озарбайжоншунослик марказининг истиқболдаги илмий фаолияти ҳам муҳим ўрин тутди. Мазкур марказ мутафаккир асарларини қўлёзмалар асосида тадқиқ этиш, икки халқнинг тарихий-фалсафий меросига оид қўшма изланишларни йўлга қўйиш ҳамда илмий ҳамкорликни мустаҳкамлашга хизмат қилиши таъкидланди.
“Аршин мол олон” — Бухорода Озарбайжон санъати ва
дўстлик тараннуми
Озарбайжон маданияти ва санъати кунлари доирасидаги тадбирлар илмий учрашув ва конференциялар билан чекланиб қолмади. Бухоро давлат
университетида буюк озарбайжон бастакори Узайир Ҳожибейлининг машҳур “Аршин мол олон” опереттаси ҳам намойиш этилди. Спектакль Озарбайжон Республикасининг
Ўзбекистондаги элчихонаси ҳузуридаги Ҳайдар Алиев номидаги Озарбайжон маданият марказининг “Харибулбул” театр труппаси томонидан саҳналаштирилди. Мазкур маданий тадбир Озарбайжон Республикасининг Ўзбекистондаги элчихонаси, Ҳайдар Алиев номидаги Озарбайжон маданият маркази, Бухоро вилояти ҳокимлиги ҳамда Бухоро давлат университети ҳамкорлигида ташкил этилди. Тадбирни Бухоро давлат университети ректори, профессор Обиджон Хамидов очиб берди. Ректор ўз нутқида Ўзбекистон ва Озарбайжон халқларини асрлар давомида шаклланган муштарак тарих, тил, маданият, анъана ва қадриятлар бирлаштириб туришини таъкидлади. Шунингдек, бугунги кунда икки мамлакат ўртасидаги дўстлик ва стратегик шериклик алоқалари таълим, илм-фан ҳамда маданият соҳаларида ҳам янги босқичга кўтарилаётганини
қайд этди.
“Аршин мол олон” опереттаси Шарқ мусиқа ва театр санъатининг нодир намуналаридан бири бўлиб, унда муҳаббат, инсоний самимият, миллий қадриятлар ва ижтимоий муносабатлар мусиқий-ҳажвий талқинда акс эттирилган. “Харибулбул” театр труппаси ижодкорлари томонидан намойиш этилган
спектаклда ёрқин образлар, миллий либослар, куй-қўшиқлар ва саҳна ҳаракатлари орқали Озарбайжон халқининг ўзига хос мусиқий анъаналари ҳамда бой маданий мероси намоён бўлди. Актёрларнинг таъсирчан ижроси, миллий руҳдаги мусиқий композициялар ва саҳна безаклари томошабинларда катта таассурот қолдирди.
Спектаклни Бухоро давлат университети профессор-ўқитувчилари ва талаба-ёшлари билан бир қаторда Бухоро вилоятининг кўплаб санъат ихлосмандлари ҳам катта қизиқиш билан томоша қилдилар. Залда ҳукм сурган кўтаринки кайфият, қарсаклар ва томошабинларнинг илиқ муносабати санъатнинг халқларни бир-бирига
яқинлаштирувчи куч эканини яна бир бор намоён этди.
Мазкур саҳна асарининг Бухорода намойиш этилиши Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасидаги маданий-гуманитар ҳамкорликнинг амалий ифодаси, икки халқнинг муштарак маънавий қадриятларини тарғиб этишга қаратилган муҳим маданий воқеа бўлди. Илм-фан, таълим ва маданият орқали мустаҳкамланаётган дўстлик Бухоро давлат университетида Озарбайжон маданияти ва
санъати кунлари доирасида ўтказилган тадбирлар икки қардош мамлакат ўртасидаги ҳамкорликнинг турли йўналишларини ўзида мужассам этди.
Элчининг университет раҳбарияти ва талабалар билан учрашуви дипломатик ва академик мулоқотни ривожлантиришга хизмат қилган бўлса,
Юсуф Қорабоғий номидаги Озарбайжоншунослик марказининг очилиши ҳамда халқаро конференция икки халқнинг муштарак илмий-фалсафий меросини чуқур тадқиқ этиш
учун янги имкониятлар яратди.
“Аршин мол олон” опереттасининг намойиши эса илмий-маърифий тадбирларни бойитиб, Озарбайжоннинг миллий мусиқа ва театр санъатини Бухоро жамоатчилигига яқиндан таништирди.
Ушбу халқаро тадбирлар мажмуаси Бухоро давлат университетининг илмий-академик ва маданий ҳамкорлик алоқаларини кенгайтириш, халқаро мулоқот майдони сифатидаги ўрнини мустаҳкамлаш, ёшларнинг дунёқарашини бойитиш ҳамда Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасидаги тарихий дўстлик ришталарини янада ривожлантириш йўлида муҳим аҳамият касб этди.
БухДУ Ахборот хизмати
Ҳамкорлик материали
