Масалан, Бандихон туманида кейинги йиллардаги бунёдкорлик ва ободлик нафақат ҳудуд қиёфасини, балки одамлар тафаккурини ҳам ўзгартирди. Бугун аҳоли ислоҳотлар, аввало, халқ манфаати, инсон қадри ва фаровон ҳаёти учун эканини чуқур англаб етмоқда. Ҳудудлардаги ўзгаришлар қалбларга ҳам кўчиб, одамларда “шу маҳалла, шу кўча меники, унинг ободлигига мен ҳам масъулман” деган дахлдорлик туйғусини кучайтиряпти. Ана шу ҳамжиҳатлик ва халқ билан бирга ишлаш тамойили асосида бугун Бандихон туманида асфальт қилинмаган, инфратузилмаси яхшиланмаган кўчалар деярли қолмади.

Энг муҳими, бу жараёнда аҳолининг фикри, ташаббуси ва таклифлари ҳам инобатга олиняпти. “Ташаббусли бюджет” лойиҳаси орқали фуқаролар ўз ҳудудидаги муаммоларни ўзи кўтариб чиқиб, уларнинг ечимига бевосита ҳисса қўшмоқда. Хусусан, Бандихон туманидаги Сарой маҳалласи аҳолиси ҳам ушбу жараёнда фаол иштирок этиб, ташаббусларини амалий натижага айлантира олди.

Жорий йилги “Ташаббусли бюджет” лойиҳаси биринчи мавсумида маҳалла аҳолиси илгари сурган таклиф ғолиб деб топилди. Натижада ҳудуддаги “Работак” кўчасининг 3100 метр қисмига асфальт  ётқизилди.

“Ташаббусли бюджет” лойиҳасининг жорий йилги биринчи мавсумида Бандихон туманидаги Лимонзор, Баҳористон ва Сарой маҳаллаларида ички кўчалар инфратузилмасини яхшилашга қаратилган таклифлар аҳоли томонидан қўллаб-қувватланиб, юқори овоз билан ғолиб бўлди. Жумладан, умумий узунлиги 8 километргача бўлган ички кўчаларни асфальтлаш бўйича таклифлар 5000 дан ортиқ овоз тўплаб, бунёдкорлик ишларини бажариш учун танлаб олинди.

Бундан ташқари, Пахтакор маҳалласининг Ашурхон кўчасида электр таъминоти тизимини тубдан яхшилашга қаратилган лойиҳа доирасида 10 минг метрдан ортиқ электр тармоғи янгиланиши, 250 та эски сим­ёғоч алмаштирилиши ҳамда қуввати юқори бўлган 4 та трансформатор ўрнатилиши режалаштирилган. Бу орқали 220 дан ортиқ хонадон ва 70 га яқин хўжаликни барқарор электр энергияси билан таъминлаш кўзда тутилмоқда. Мазкур лойиҳалар аҳолининг ўз ҳудуди ободлиги учун фаол иштирок этаётгани ҳамда ташаббусли бюджет тизими орқали энг долзарб масалалар босқичма-босқич ҳал этилаётганини яққол намоён қиляпти.

Бугун Бандихон туманида аҳоли бандлигини таъминлаш, тадбиркорликни қўллаб-қувватлаш ва янги иш ўринлари очиш масалаларига ҳам алоҳида эътибор қаратилмоқда. Бу борада ҳудудда қатор истиқболли лойиҳалар амалга оширилиб, тадбиркорлар учун янада қулай шарт-шароит яратиляпти. Хусусан, Бектепа маҳалласи ҳудудида ташкил этилган кичик ва ёшлар саноат зонасида умумий қиймати 1,3 миллиард сўмлик лойиҳалар амалга оширилиши натижасида 37 та тадбиркорлик субъекти фаолият бошлаши ва 120 дан ортиқ янги иш ўрни очилиши кутилмоқда.

Нажмиддин Норов ҳам мазкур кичик ва ёшлар саноат зонасида ўзининг севган ҳунари — темирчилик асосида тадбиркорлик фаолиятини йўлга қўйди. У ўзи билан бирга беш тенгқурини ҳам доимий иш билан таъминлади. Бугун улар тайёрлаётган темир дарвоза, панжара ва ўриндиқ каби буюмларни тумандаги кўплаб хонадонлар ҳамда марказий кўчалар ёқасида учратиш мумкин. Сифат ва меҳнатга масъулият эса устанинг ишига ишончини янада оширмоқда.

— Бектепа маҳалласи ҳудудида майдони 9 гектар бўлган кичик саноат зонаси ташкил этилган. Бу ерда инфратузилма ҳам босқичма-босқич яхшиланмоқда. Айни кунларда умумий қиймати 950 миллион сўмлик лойиҳа асосида 1 километр йўлга асфальт ётқизиш ишлари муваффақиятли бажарилди. Бу эса ҳудудда фаолият юритаётган тадбиркорлар учун транспорт қатновини енгиллаштириб, ишлаб чиқариш жараёнини янада самарали ташкил этишга хизмат қилмоқда. Шу билан бирга, ҳудудда электр энергияси, сув таъминоти ва йўл инфратузилмаси яхшиланмоқда, — дейди Бандихон тумани иқтисодиёт ва молия бўлими бош мутахассиси Рустам Қорақулов.

Туманда жорий йил бошидан буён ижтимоий соҳа инфратузилмасини янада ривожлантириш мақсадида мактаб ва мактабгача таълим ташкилотларининг моддий-техник базасини мустаҳкамлаш, уларни замонавий жиҳозлар билан таъминлаш ҳамда таълим-тарбия жараёни учун янада қулай муҳит яратишга алоҳида эътибор қаратиляпти. Шу билан бирга, маҳалла фуқаролар йиғинлари учун янги бинолар барпо этиш орқали аҳоли билан ишлаш тизими янада қулай ва самарали шаклга келтирилмоқда.

Бандихон туманидаги Қалдирғоч маҳалласида жойлашган 19-мактаб ўқувчилари ҳозиргача икки сменада таълим олиб келаётган эди. Умумий қиймати 2,7 миллиард сўмлик лойиҳа асосида 180 ўринли янги, замонавий ўқув биноси қурилаётгани ўқувчиларни қамраб олиш имкониятини кенгайтириш баробарида ўғил-қизларнинг билим олиши учун янада қулай, ёруғ ва замонавий муҳит яратади.

Маълумотларга кўра, Бандихон тумани 2020 йили қайта ташкил этилган вақтда ҳудудда атиги 2 та давлат мактабгача таълим ташкилоти мавжуд бўлган ҳамда боғча ёшидаги болалар қамрови эса бор-йўғи 4,9 фоизни ташкил этган. Ўтган даврда 15 та давлат мактабгача таълим ташкилоти ҳамда 2 та давлат-хусусий шериклик асосидаги боғча қурилиб, фойдаланишга топширилди. Шунингдек, 78 та оилавий боғча ташкил этилган. Натижада қамров 82,3 фоизга етказилган.

Айни кунларда тумандаги Чинор маҳалласида умумий қиймати 4,5 миллиард сўм бўлган 120 ўринли янги давлат мактабгача таълим ташкилоти қурилиб, фойдаланишга топширилиш арафасида турибди.

— Маҳалламизда замонавий боғча қурилиб, фойдаланишга топширилди. Бу ота-оналар учун катта қулайлик яратиб, маҳалламиз аҳолисига мамнуният бағишламоқда. Илгари маҳалламизда давлат мактабгача таълим ташкилоти мавжуд бўлмаган. Энди мактабларга тайёрлов асосида таълим-тарбия олган ёш авлод вакиллари келади, — дейди ўқитувчи Эшбўри Мустафоев.

Бандихон туманида 22 та маҳалла фуқаролар йиғини мавжуд. Уларнинг 2 таси туман марказида жойлашган. Шу билан бирга, 3 та маҳалла қўшни туманлар билан чегарадош ҳудудда, яъни марказдан анча олисда фаолият юритади. Энг муҳими, барча маҳалла фуқаролар йиғинлари алоҳида биносига эга бўлиб, бу ҳолат аҳоли билан тизимли ва ­самарали ишлаш имкониятини янада кенгайтирмоқда.

Бир вақтлар асосан узумчилиги билан машҳур бўлган Олтинсой туманида бугун йўлга қўйилаётган йирик лойиҳалар нафақат ички бозорни таъминлаш, балки экспорт ҳажмини оширишга ҳам хизмат қил­япти. Энг муҳими, бу ўзгаришлар оддий инсонлар ҳаётида ҳам яққол сезилмоқда. Алоуддин Рўзиев тадбиркорлик фаолиятини бошлаган кезларда янги соҳага қўл уриш осон кечмаган эди. Чунки тадбиркорлик ишини бошлаш, маблағ ва бозор масалалари уни бир оз чўчитган эди.

— Кейинги йилларда юртимизда тадбиркорликни ривожлантириш учун яратилган кенг имкониятлар, имтиёзли кредит ва молиявий қўллаб-қувватловлар ишончимизни янада оширди. Меҳнатимиз ва тадбиркорликдаги ёрдам туфайли нафақат оиламиз фаровонлигига, балки ҳудудимиз иқтисодиёти ва янги иш ўринлари очилишига ҳам хизмат қиляпмиз, — дейди тадбиркор Алоуддин Рўзиев.

Маълумотларга кўра, 2026 йилнинг биринчи чорагида Олтинсой туманида саноат маҳсулотлари ишлаб чиқариш ҳажми 84,4 миллиард, бозор хизматлари ҳажми 248,6 миллиард, қурилиш ишлари эса 8,2 миллиард сўмни ташкил этди. Бу рақамлар ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 6 фоиз ўсишга эришилганини кўрсатади.

Олтинсой ҳокимлиги маълумотларига кўра, жорий йилда туманда умумий қиймати 46,3 миллион долларлик 36 та инвестиция лойиҳасини амалга ошириш режалаштирилган. Бу орқали янги ишлаб чиқариш қуввати ва қўшимча иш ўринлари очилади. Шунингдек, экспорт салоҳиятини ошириш мақсадида ташқи бозорлар билан янги келишувлар устида ишланмоқда. Бу эса валюта тушуми ва бюджет даромадининг ўсишига хизмат қилади.

— Туманимизда аҳоли бандлигини таъминлаш, янги иш ўринлари очиш, ишсиз аҳолини касб-ҳунарга ўқитиш, тадбиркорликка жалб этиш борасида ҳам тизимли ишлар қилинмоқда. Жорий йилнинг ўтган даврида туманда 6691 та янги иш ўрни очилди. Бунда асосий эътибор саноат, хизмат кўрсатиш, қурилиш ва қишлоқ хўжалиги соҳаларида кичик ва ўрта бизнес лойиҳаларини қўллаб-қувватлашга қаратилган, — дейди Олтинсой тумани камбағалликни қисқартириш ва бандлик бўлими бошлиғи Азамат Норбоев.

Бугун Сурхон воҳасининг чекка туманлари — Бандихон ва Олтинсойда кузатилаётган бундай ўзгаришлар ҳудудларнинг барча қишлоқ ва маҳаллалари ҳаётида ҳам яққол намоён бўлмоқда. Янги ишлаб чиқариш қувватлари, инфратузилма лойиҳалари, аҳоли бандлигини таъминлаш ва тадбиркорликни қўллаб-қувватлашга қаратилган ишлар одамларнинг эртанги кунга ишончини мустаҳкамлаяпти. Энг муҳими, кенг кўламли ислоҳотлар натижасида чекка ҳудудлар ҳам иқтисодий ва ижтимоий тараққиётнинг фаол нуқтасига айланади.

Сарвар ТЎРАЕВ,

“Янги Ўзбекистон”  мухбири