Бу китоб қардош, тилдош, дилдош турк зиёлисининг Ўзбекистонга бўлган чексиз ихлоси ва муҳаббати битигидир. Муаллиф 1991 йилдаги Мустақиллик кунидан то 2026 йилга қадар бўлган улкан шонли тарихий йўлни ўз кўзи билан кўриб, қалби билан ҳис қилган.

Китобда шонли тарихимиз, муқаддас динимиз ва ўлмас қадриятларимиз, буюк аждодларимиз табаррук меросига таъзим бор. Шу билан бирга, бугунги Ўзбекис­тонда амалга оширилаётган кенг кўламли уйғониш ҳақидаги самимий, холис фикр, кечинмалар мужассам.

Муаллиф китобни бошқача номламоқчи ҳам бўлган. Аммо бу муборак ўлкани чуқурроқ ўргангани сайин қалбида янада самимийроқ бир ном туғилади: “Мен таниган Ўзбекистон!”. Мана шу биргина эътироф китобнинг бутун моҳиятини, муаллифнинг қалбини ва Ватанимизга бўлган чексиз ҳурматини яққол намоён этади.

Кемал оғага раҳмат. У бизга одатий туюладиган, ҳар куни кўриб, кўзларимиз ўрганиб, кўпинча эътибор бермай ўтиб кетадиган ўзгаришларни чиройли баён қилибди. Миннатдор халқимизнинг чеҳрасидаги табассумни, ёшларимиз кўзларидаги шуълани, кўчалардаги эркин ва шукронали ҳаётни бир теран кўриб, кўрсатиб берибди.

Китобнинг маънавий юраги — юртимиз равнақида муҳтарам Президентимиз Шавкат Мирзиёевнинг тарихий ролига бағишланган саҳифаларда. Муаллиф бу мавзуни буюк эҳтиром ва самимият билан ёзибди.

У йиллар давомида Президентимизнинг нутқларини, халқ билан учрашувларини, кенг қамровли ислоҳотларини изчил кузатиб келган. Нафақат кузатиб, балки Президентимиз фикрларидан иқтибос олиб, тўплаган. Таҳлил қилиб, холис бир хулосага келган: янги Ўзбекистонда кечаётган мислсиз юксалишнинг ортида юксак сиёсий ирода, теран давлатчилик ҳисси, узоқни кўра билиш салоҳияти ва чексиз самимият борлигини англаган. Муаллиф Президентимизни буюк эҳтиром билан “Раҳбар” деб атайди. ­Шавкат Мирзиёев сиймосида ўз халқи ҳаётини, қувонч ва ташвишларини “энг майда деталларигача биладиган”, миллатнинг дарду аламларини ва орзу-умидларини чуқур ҳис қиладиган етакчи тимсолини кўради.

“Ўзбекистон ўзининг тарихий аҳамияти, қулай географик жойлашуви, глобал майдонга дадил очилаётгани, оқилона ташқи сиёсати ва билимли ёш кадрлари билан бугунги кунда дунёнинг кўплаб мамлакатлари эътиборини ўзига жалб этмоқда.

Мамлакатнинг Хитойдан Ҳиндистонга, Кореядан Германияга, Америкадан Туркия­га, Россиядан Озарбайжонга, Ўмондан ­Мисрга, Швециядан Польшага, Япониядан Англияга, Жазоирдан Руандага, Испаниядан Чехияга, Тожикистондан Қозоғистонга, Турк­манистондан Қирғизистонга, Покис­тондан Саудия Арабистонигача бўлган жуда кенг ҳудудда кенг қамровли ва серқирра алоқаларни йўлга қўйганига гувоҳ бўлмоқдамиз”, дейди у. Бу бир хорижлик олим томонидан Ўзбекистоннинг тарихий бурилиш палласида юз бераётган цивилизациявий уйғонишига берган холис баҳодир.

Китобдан беш иқтибос

Китобда шундай сатрлар борки, уларни ўқиган ҳар бир ўзбекистонликнинг юраги бир ҳаприқиб қўяди. Шулардан айримларига тўхталмасак бўлмайди.

Биринчи иқтибос — 2022 йил ҳайрати

“Ўзбекистон бор-йўғи тўрт йил ичида камида тўрт баробар ривожланибди ва мислсиз даражада илгарилаб кетибди!”. (Муаллифнинг 2022 йилда ­Ўзбекистонга келганидаги ҳайрат сўзлари).

Камида тўрт баробар ривожланиш. Бу китобдаги оддий статистика эмас. Бу ёзувчидаги ҳайратнинг миқёси, ҳайбати. Тасаввур қилинг: бир одам тўрт йил аввал кўрган мамлакатига қайтиб келиб, уни танимай қолади. Муаллифнинг қаламидан унган бу жумлада ҳайрат, ғурур, ишонч бор. У Ўзбекистонни “парвозга шайланиб, барча қудрат қанотларини кенг ёзган” бургутга ўхшатади. Ушбу ташбеҳда бутун бир миллатнинг тикланиш достони мужассам.

Иккинчи иқтибос — халқ ишончининг қайта туғилиши

“Халқнинг ўзига бўлган ишончини кўрдим!” (“Янги Ўзбекистонда энг ­аввало нимани кўрдингиз?” саволига муаллифнинг жавоби).

Бу китобнинг энг залворли, теран ва таъсирли жойларидан бири. Муаллифдан “нимани кўрдингиз?” деб сўраганларида, у бир зум ҳам иккиланмай айтади: “Ишончни кўрдим!”.

Ҳар қандай моддий тараққиётдан-да улуғроқ бўлган бу маънавий уйғониш — халқнинг ўз тарихига, ўз шахсиятига, ўз давлати ва Президентига бўлган ишончи — янги Ўзбекистоннинг чинакам пойдеворидир. “Одамлар кўчаларда дадил, хотиржам, бошини баланд кўтариб юра бошлади; ёшларнинг кўзларида умид чақнади. Бу бир миллатнинг қаддини ростлаши эди”, дейди муаллиф.

Учинчи иқтибос — халқпарварлик эътирофи

“Давлат ташкилотлари халққа хизмат қилиши керак, халқ давлат ташкилотларига эмас” (Президент Шавкат Мирзиёевнинг халқимиз орасида машҳур ҳикмати).

Бу бир жумлада бутун бир давлат бошқаруви фалсафаси, инсон қадрини улуғлашга қаратилган янги давр мафкурасининг моҳияти жамланган. Бугун мамлакатимизда давлат халқ хизматида! Бу шунчаки шиор эмас, бу — амалда ҳаётга татбиқ этилаётган улуғ инсонпарварлик тамойили. Муаллиф айнан шу — “инсон омилини марказга қўювчи концептуал ёндашув”да — Ўзбекистон Етакчисининг бошқарув санъатидаги нуктадонликни кўради. 

Тўртинчи иқтибос —

инсон қадри тантанаси

“Янги Ўзбекистонда инсон қадрини улуғлаш, хусусан, уруш ва меҳнат фахрийлари, кекса авлод вакилларини ҳар томонлама қўллаб-қувватлаш, уларнинг соғлом ва мазмунли ҳаёт кечиришлари учун зарур шароитлар яратишга қаратилган ишларимиз изчил давом эттирилмоқда” (Президент Шавкат Мирзиёевнинг 9 май — Хотира ва қадрлаш куни муносабати билан халқимизга йўллаган табригидан).

Ёзувчининг бу сатрларга берган шарҳида бир давлат раҳбарининг ота-боболарга бўлган эҳтироми, кекса авлодга бўлган меҳри ва инсон қадрига бўлган садоқати нурланиб туради. “Инсон қадри” — иккигина сўз янги Ўзбекистоннинг бош мақсадига, барча ислоҳотларининг мезонига айланди. Президент фахрийларни, нуроний отахонларни, меҳнат қаҳрамонларини унутмаслик, уларни эъзозлаш орқали бутун бир миллатга ибрат дарсини беради. Бу бежиз эмас, ким ўз ўтмишини қадрласа, ўша келажакка муносиб бўлади. Муаллиф бу қадршуносликни Ўзбекистоннинг бош­қа кўплаб давлатлардан ажратиб турувчи фазилати деб алқайди.

Бешинчи иқтибос — дуо

“Қилаётган хайрли ишларимизда Аллоҳ ўзи мададкор бўлсин” (Президент Шавкат Мирзиёевнинг теран самимият ва юксак эътиқод билан айтган сўзлари).

Бу бутун бир давлат стратегиясининг маънавий пойдеворини очиб берувчи муборак дуо, самимий илтижо! Муаллиф бу сўзларда Президент Шавкат Мирзиёевнинг ўз миссиясини халққа, Ватанга ва бутун инсониятга бағишланган фидокорона хизмат бурчи сифатида англашини кўради. Бу жумлада тавозе бор, Яратганга шукроналик бор. Ана шу маънавий арқон — эзгу ниятни илоҳий баракот билан боғлаш янги Ўзбекис­тон ислоҳотларига бетакрор руҳ ва барака бахш этмоқда. Тошкентда қад ростлаган муҳташам Ислом цивилизацияси маркази, Самарқандда қайта бунёд этилган Имом Бухорий мажмуаси мана шу эътиқод ва қадр­шуносликнинг тошга битилган абадий тимсолларидир. Муаллиф Президентимиз ҳақида “БМТ минбаридан туриб Имом Бухорий номини бутун дунёга танитган илк давлат раҳбари бўлди”, дейди.

Хулоса ўрнида

Кемал Явуз Атаманнинг “Мен таниган Ўзбекистон!” китоби бир қардош халқ вакилининг Ўзбекистонга, унинг 35 йиллик тўйига атаган энг гўзал тўёнаси бўлибди. Бу китоб бизни ўз Ватанимизни Кемал қардошнинг шайдо кўзлари билан қайта кўришга, унинг қадрига янада теранроқ етишга ундамоқда. 

Азиз юртдошлар! Сиз яна бир бор ­Ватанимизнинг бугунги юксалишидан фахрланиб, эртанги кунига ишончингизга куч олишни истасангиз, бу китобни албатта ўқинг. Севикли Ватанимизга ­Кемал Явуз Атаманнинг кўзлари билан бир қаранг, китобнинг ҳар саҳифасидан бир ҳақиқат таралиб туради: янги Ўзбекистон — тарихий хотиранинг тикланиши, миллатнинг қайта уйғониши ва Учинчи Ренессанс сари шахдам одимлаётган мамлакат.

Азиз юртимизга кўз тегмасин.

Муҳаммаджон ҚУРОНОВ,

Ижтимоий-маънавий тадқиқотлар институти директори ўринбосари,

педагогика фанлари доктори, профессор