Бу воқеани навбатдаги халқаро мукофот сифатида қабул қилиш масаланинг мазмунини торайтириб қўяди. 1977 йили таъсис этилган ушбу медаль очликка барҳам бериш, озиқ-овқат хавфсизлигини мустаҳкамлаш ва қишлоқ тараққиётига амалий ҳисса қўшган давлат ҳамда жамоат арбобларига берилади.
Турли йилларда ушбу юксак мукофот жаҳоннинг таниқли давлат арбобларига топширилган. Унинг сўнгги йиллардаги соҳиблари қаторида Ҳиндистон Бош вазири Нарендра Моди, Миср Президенти Абдулфаттоҳ ас-Сиси ва Иордания подшоси Абдулла II бор. Уларнинг ҳар бири озиқ-овқат хавфсизлигини мустаҳкамлаш, агроозиқ-овқат тизимларини янгилаш, фермерлар фаровонлигини ошириш ҳамда минтақавий ва халқаро ҳамкорликни ривожлантиришга қўшган ҳиссаси учун ушбу эътирофга сазовор бўлган.
Медалнинг олд томонида тақдирланган шахснинг номи ва қиёфаси, орқа томонида эса ҳаётий тамойили акс этади. Шунингдек, медалга “Бор куч-ғайратимиз, билим ва салоҳиятимизни халқимизнинг бахт-саодати йўлида бағишлаш улкан шарафдир” деган сўзлар битилган. Бу ибора сўнгги йилларда аграр соҳадаги ислоҳотларнинг мазмунига жуда мос келади. Чунки ер, сув, илм ва давлат бошқарувидаги ҳар бир ўзгариш охир-оқибат одамнинг дастурхони, даромади ва эртанги кунга ишончида кўриниши керак.
Эътирофнинг асоси
ФАО Бош директори Цюй Дунъюй медални шахсан топширар экан, Президентимиз билан бир стол атрофида кечган очиқ мулоқотда “Сиз ҳақиқий етакчисиз, жаҳон етакчисисиз ва энг муҳими, тинчликпарварсиз”, дея таъкидлади.
У ФАОнинг махсус таҳлил гуруҳи Ўзбекистон раҳбарининг фаолияти, ислоҳотлари ва уларнинг натижаларини узоқ вақт ўрганиб, шундан кейингина ушбу хулосага келганини айтди. Демак, қарор бир кунлик таассурот ёки маросим муносабати натижаси эмас. У узоқ муддатли кузатув, таққослаш ва аниқ натижаларга таянган халқаро баҳодир.
Мулоқот чоғида Президентимиз қишлоқ хўжалигининг асосий мезони бозор эканини таъкидлади. Озиқ-овқат маҳсулотларининг бозордаги нархи аҳоли турмушига ва инфляция даражасига бевосита таъсир қилади.
Давлатимиз раҳбари таъбири билан айтганда, инфляция бойлардан кўра кам таъминланган аҳоли елкасига оғир тушадиган катта босимдир. Шунинг учун бу масала кун тартибининг устувор вазифаси эканини алоҳида таъкидлар экан, Президентимиз ҳар тонг ишни бозорлардаги озиқ-овқат нархини текширишдан бошлашини айтди. Бош вазир бўлиб ишлаган даврида ҳам шу тартибга амал қилган ва халқ учун етарли озиқ-овқат етиштиришни устувор вазифа деб билган.
Цюй Дунъюй бу ёндашувни юксак баҳолаб, ушбу тажрибадан давлат раҳбарлари билан бирга ҳукумат ва тармоқ раҳбарлари ҳам ўрнак олиши кераклигини таъкидлади. Бу кундалик одат эмас, инсон манфаатини бошқарувнинг биринчи ўрнига қўядиган раҳбарлик маданиятидир.
ФАО ҳисоб-китобларига кўра, Ўзбекистонда тўйиб овқатланмаслик даражаси 2000 йилда қарийб 20 фоиз бўлган. Сўнгги ўн йилда эса бу кўрсаткич 3 фоиздан паст даражада сақланмоқда. Бир қарашда бу битта рақам. Аслида, унинг ортида ғалла етиштириш, мева-сабзавотчилик, боғдорчилик, чорвачилик, паррандачилик, балиқчилик, қайта ишлаш, бозор инфратузилмаси ва аҳоли даромадини оширишга қаратилган катта тизим турибди.
Бу натижани камбағалликни қисқартириш сиёсатидан ажратиб бўлмайди. Расмий маълумотларга кўра, 2017 йилда 35 фоиз бўлган камбағаллик даражаси 2026 йилда қарийб 4 фоиз, энг сўнгги ҳисобда эса 3,9 фоиз пасайди. Муҳтож аҳоли сони йил бошидаги 2,2 миллиондан 1,5 миллионга камайди. Бу шунчаки статистик тушиш эмас, балки миллионлаб оилаларнинг даромади, озиқ-овқат олиш имконияти ва келажакка ишончи яхшиланганини англатади. Кейинги босқичда камбағалликни янада қисқартириш, жумладан, айрим ҳудудларда уни 2 фоизгача тушириш вазифаси қўйилмоқда.
Бандлик сиёсати ҳам ушбу натижанинг муҳим қисмидир. 2025 йилда 5 миллион одам даромад манбаига эга бўлди. Ишсизлик 5,5 фоиздан 4,9 фоизга тушди ҳамда ислоҳотлар бошланган даврдагига нисбатан қарийб икки карра қисқарди. 2026 йил учун 1 миллион кишини доимий иш билан таъминлаш вазифаси белгиланди. Йилнинг қолган қисмида яна 350 минг кишига доимий иш ўрни очиш, 1 миллион одамнинг даромадини ошириш ва
230 минг оилани камбағалликдан чиқариш чоралари белгиланган. Қишлоқ хўжалиги, қайта ишлаш, хизмат кўрсатиш ва маҳалла тадбиркорлиги — бу жараённинг асосий омиллари. Шу маънода, “Agricola” медали фақат аграр ишлаб чиқаришга эмас, балки меҳнат, даромад ва инсон фаровонлигини бир тизимда оширишга қаратилган ишларнинг халқаро эътирофи.
Шунинг учун “Нега айнан Ўзбекистон?” деган саволга жавобни медалнинг ўзида эмас, мамлакатдаги ўзгаришларда кўриш керак. Марказий Осиё давлатлари раҳбарлари орасида биринчи бўлиб Ўзбекистон Президентига берилган ушбу мукофот озиқ-овқат хавфсизлиги, қишлоқ ва сув хўжалигидаги ташаббуслар, минтақавий ҳамкорлик ва ислоҳотларнинг амалий натижаларига берилган баҳодир.
Тинчлик ва очиқликдан бошланган аграр тараққиёт
Қишлоқ хўжалигидаги натижани фақат далада бошланган жараён деб тушуниш тўғри эмас. Даладаги барака кўп жиҳатдан мамлакатдаги тинчлик, қўшнилар билан ишонч, очиқ чегаралар, савдо йўллари ва одамларнинг эркин ҳаракатига боғлиқ. Президентимиз раҳбарлигида Марказий Осиёда яхши қўшничилик ва амалий ҳамкорликка асосланган янги муҳит шаклланди. Йиллар давомида тўпланган масалалар мулоқот орқали ҳал этила бошлади. Савдо, транспорт, сув, уруғчилик, ветеринария ва фитосанитария масалалари бўйича ҳамкорлик учун янги эшиклар очилди.
Тинч ва ўзаро ишончга асосланган минтақа деҳқон учун ҳам катта бозор демакдир. Бир мамлакатдаги уруғ, технология ёки маҳсулот иккинчи мамлакатга осонроқ етади. Қурғоқчилик, касаллик ёки бозордаги узилишлар юз берганда қўшнилар бир-бирини қўллаб-қувватлайди. Шу маънода, Президентимизнинг минтақада тинчлик ва яқинликни мустаҳкамлаш сиёсати озиқ-овқат хавфсизлигининг ҳам муҳим пойдевори бўлди.
Ислоҳотлар лабораторияси
Сўнгги ўн йилда Ўзбекистон қишлоқ хўжалиги катта тажриба майдонига айланди. Давлат буюртмасига қаттиқ боғланган эски тизимдан бозор муносабатларига ўтиш, фермерга эркинлик бериш, кластер ва кооперация механизмларини жорий этиш, ер ва сув ҳисобини рақамлаштириш, илмни далага яқинлаштириш, қайта ишлаш ва экспортни кенгайтириш бир вақтнинг ўзида бажарилди. Ҳамма ечим бирдан мукаммал бўлиб қолмади. Аммо ислоҳотнинг энг муҳим хусусияти шундаки, муаммо яширилмади, тажрибадан ўтказилди. Натижа баҳоланди ва зарур жойда ёндашув ўзгартирилди.
Бу жараённи “тирик лаборатория” деб аташ мумкин. Лабораторияда ғоя синовдан ўтади. Далада эса ғояни табиат, фермер, бозор ва вақт синайди. Ўзбекистондаги ислоҳотлар ана шу тўрт синовдан ўтмоқда. Шу боис, мамлакат тажрибаси фақат миллий аҳамиятга эга эмас, балки суви чекланган, иқлими қуруқ, аҳолиси ўсиб бораётган ва денгизга чиқиш имконияти чегараланган кўплаб давлатлар учун ҳам амалий аҳамият касб этади.
Озиқ-овқат хавфсизлигининг биринчи рамзи нон бўлса, асоси буғдойдир. Сўнгги мавсумларда навни тўғри жойлаштириш, уруғ сифатини яхшилаш, тупроқ ва сувни бошқариш, озиқлантириш ҳамда уруғни совуқда чиниқтириш каби агротехнологиялар синовдан ўтказилди. 2026 йилги миллий таҳлилга киритилган, таққосланадиган майдонларда ўртача ҳосилдорлик гектарига 97,8 центнерга етди. Бу натижа яхши генетика ва тўғри агрономия бирга қўлланганда чекланган ердан кўпроқ ҳосил олиш мумкинлигини кўрсатди.
Мева-сабзавотчилик ва боғдорчиликда ҳам шу мантиқ иш бермоқда. Интенсив боғлар, томчилатиб суғориш, замонавий кўчатчилик, зараркунанда ва касалликларни мониторинг қилиш, совитиш, саралаш, қадоқлаш ва экспорт талабларига мослашиш яхлит тизимга айланмоқда. Боғ энди фақат ҳосил берадиган майдон эмас, балки селекция, сув тежамкорлиги, фитосанитар хавфсизлик, қайта ишлаш ва бозорни бирлаштирадиган қиймат занжиридир.
Сабзавот, мева, картошка, полиз, гўшт, сут, тухум ва балиқ маҳсулотларидаги ўсиш дастурхонимизни бойитди. Сув тежовчи технологиялар жорий қилинган майдон 2016 йилдаги 9000 гектардан 2026 йилга келиб 2,6 миллион гектарга етди. Бу ўзгаришнинг моҳияти оддий: тежалган ҳар томчи сув янги ҳосил, янги даромад ва келажак учун сақланган имкониятдир.
Хавфсизликка дахлдор масала
Шу йил 7 октябрь куни Тошкентда Бутунжаҳон пахта куни ўтказилди. Пахта озиқ-овқат экини эмас, аммо у 80 га яқин мамлакатда улкан ер, сув, меҳнат ва молиявий ресурсларни банд қилади. Агар бир тонна пахтани етиштириш учун ортиқча майдон, сув ва харажат сарфланса, бошқа экинлар учун имконият қисқаради. Пахта ҳосилдорлиги оширилиб, камроқ ер ва сув билан кўпроқ тола олинса, озиқ-овқат экинлари учун майдон ва ресурс бўшайди.
Ўзбекистоннинг сўнгги пахтачилик тажрибаси шунинг учун жаҳоншумул аҳамиятга эга. 2021-2025 йилларда пахта майдони 1 миллион 31 минг гектардан 875,6 минг гектарга камайди. Шу даврда умумий ҳосил 19,3 фоиз ўсиб, 3,99 миллион тоннага етди. Ўртача ҳосилдорлик гектарига 3,24 тоннадан 4,55 тоннага, яъни 40,4 фоиз ошди. Қисқача айтганда, пахтачилик “кўпроқ майдон” усулидан “кўпроқ билим ва самара” усулига ўтмоқда.
Бутунжаҳон пахта кунига бағишланган тадбирнинг очилиш маросимида Пахта бўйича халқаро маслаҳат қўмитаси (ICAC) ижрочи директори Эрик Трахтенберг Ўзбекистон пахтачилигидаги ўзгаришларни юксак баҳолади. У Бразилия, Хитой ва бошқа йирик пахтачилик мамлакатларида ҳосилдорликни ошириш ва ишлаб чиқаришни интенсивлаштириш модели кўп йиллар давомида босқичма-босқич шакллангани, Ўзбекистон эса жуда қисқа муддатда майдонни қисқартирган ҳолда ҳосилдорлик ва қўшилган қийматни кескин оширганини таъкидлади. Унинг фикрича, бундай тез ўзгариш мамлакат раҳбарияти бошлаган ислоҳотларнинг қатъияти ва амалий натижасини кўрсатади. Шу маънода, у Президентимизни “Agricola” медали билан табриклаб, бу эътирофни нафақат пахтачиликдаги, балки бутун аграр тармоқдаги янгиланишлар билан боғлади.
Эрик Трахтенберг Ўзбекистонда пахта далалари ва кластер корхоналарида бўлиб, механизациялашган терим жараёнида шахсан қатнашганини қайд этди. У даладан бошланган жараённинг калава ип, мато, дизайн ва тайёр кийимгача давом этадиган яхлит қиймат занжирига айланганини алоҳида эътироф этди. Пахтадан камроқ ер ва сув ҳисобига кўпроқ маҳсулот олиш озиқ-овқат экинлари учун ресурс бўшашига хизмат қилади. Шу боис, пахта интенсивлашуви тола ва экспорт масаласигина эмас, балки озиқ-овқат хавфсизлигига хизмат қиладиган ечим ҳамдир. Ғўзапояни биочарга айлантириш эса пахтани чиқиндисиз, углеродни тупроқда сақлайдиган ва сайёрамизни асрашга ҳисса қўшадиган экинга айлантириш имконини беради. ICAC Ўзбекистон билан ушбу йўналишда ҳамкорликни кенгайтиришга тайёрлигини билдирди.
Бу натижа битта препарат ёки битта қарор самараси эмас. Уруғчиликни янгилаш, эртапишар ва иқлимга мос навлар, дунё пахтачилигидаги биотехнологик ютуқлар, 76 сантиметрли экиш тизими, томчилатиб суғориш ва фертигация, ўсимлик архитектурасини бошқариш, уч босқичли пишиб етилиш дастури, механизация ва далани тоза сақлаш бир-бирини тўлдирди.
2026 йилда 889,5 минг гектардан
4,5 миллион тонна пахта олиш ва ўртача ҳосилдорликни гектарига 5,1 тоннага етказиш мақсади қўйилди. Айрим фермерлар гектаридан 100 центнергача ҳосил олаётгани Президентимизнинг форум иштирокчиларига йўллаган табригида ҳам қайд этилди. Теримни тўлиқ механизациялаштириш йўлидаги ишлар эса меҳнат унумдорлиги, ҳосил сифати ва йиғим-терим муддатини янги босқичга олиб чиқмоқда.
Маҳсулот ва “яшил” қиймат
Бугун пахтанинг қиймати даладан олинган хомашё билан белгиланмайди. 2025 йилда Ўзбекистон 75 мамлакатга 2,6 миллиард долларлик тўқимачилик маҳсулотлари экспорт қилди. Демак, пахта толаси ишлаб чиқариш, тикувчилик, дизайн, логистика ва савдо орқали иш ўрни ва даромадга айланмоқда. Хомашёни чуқур қайта ишлаш камбағалликни қисқартириш ва қишлоқда барқарор бандлик яратишнинг амалий йўлидир.
Энди навбат қиймат занжирини янада “яшил” қилишга келди. Ғўзапояни чиқинди деб эмас, ресурс деб кўриш мумкин. Уни тасдиқланган усулларда биочарга айлантириш тупроққа органик углерод қайтариш, намни сақлаш, тупроқ сифатини яхшилаш ва фермерга карбон бозоридан қўшимча даромад олиш имконини беради. Шу тариқа пахта даласидан кийимгача бўлган занжир экологик масъулият билан бойийди.
ФАО Бош директори Тошкентда “тола экинларини яхшилаш озиқ-овқат хавфсизлигига ҳисса қўшади” деган фикрни алоҳида таъкидлади. Бу жуда аниқ хулоса. Пахта камроқ сув ва майдонда юқори ҳосил берса, тола, кийим ва экспорт сақланади, озиқ-овқат учун эса янги имконият пайдо бўлади. Ўзбекистон тажрибасининг глобал аҳамияти ҳам шунда.
Бутунжаҳон пахта куни билан бир пайтда Тошкентда денгизга чиқиши чегараланган ривожланаётган давлатларнинг озиқ-овқат хавфсизлиги ва Барқарор ривожланиш мақсадларига бағишланган иккинчи глобал техник форум ўтказилди. Бу икки тадбирнинг бир жойда ўтказилиши тасодиф эмас. Пахта мисоли ҳар бир гектардан самарали фойдаланишни кўрсатса, LLDC форуми ишлаб чиқарилган маҳсулотни сақлаш, қайта ишлаш, чегарадан ўтказиш ва бозорга етказиш масаласини кўтаради.
Дунёдаги денгизга чиқиши чегараланган 32 та ривожланаётган мамлакатда қарийб 600 миллион киши яшайди. Уларнинг кўпи учун қишлоқ хўжалиги иш, даромад ва ҳаёт манбаидир. Аммо транспорт харажати юқори, транзит йўли узун, совитиш ва омбор инфратузилмаси етарли эмас. ФАО маълумотига кўра, ушбу мамлакатларда ҳар олти кишидан бири очликка дуч келади, аҳолининг қарийб 57 фоизи эса тўғри овқатланиш харажатини кўтара олмайди.
2024 йили Тошкентда ўтказилган биринчи юқори даражали форум муаммони умумий кун тартибига олиб чиқди. 2026 йилги иккинчи форум эса мулоқотдан амалий тизимга ўтишни мақсад қилди. Асосий ғоя жуда содда: “landlocked”, яъни денгизга чиқиши чегараланганликдан “land-linked”, яъни қуруқлик орқали боғланганликка ўтиш керак.
“Қуруқлик орқали боғланган” деганда фақат автомобиль ёки темир йўл тушунилмайди. Фермер бозор билан, олим дала билан, давлат қўшни мамлакат ва транзит ҳамкорлар билан, маҳсулот эса совитиш, сақлаш, қайта ишлаш ва рақамли кузатув тизими билан боғланиши керак. Шунда географик чеклов иқтисодий узилиш бўлиб қолмайди. У минтақавий ҳамкорлик учун сабабга айланади.
Амалий вазифалар
Мамлакатимиз етакчиси форум иштирокчиларига йўллаган табригида тадбирларда 30 дан зиёд мамлакатдан олимлар, экспертлар, тадбиркорлар ва халқаро ташкилотлар вакиллари иштирок этаётганини алоҳида қайд этди. Бу Тошкентда муҳокама қилинган масалаларнинг маҳаллий эмас, глобал аҳамиятга эга эканини кўрсатади.
Давлатимиз раҳбари Ўзбекистонда пахтанинг 300 га яқин эртапишар нави яратилгани, экиш, парваришлаш ва йиғим-терим жараёни механизациялашаётгани, замонавий агротехнологиялар туфайли айрим хўжаликлар гектаридан 100 центнергача
ҳосил олаётганини таъкидлади. Шу билан бирга, пахта муваффақияти умумий озиқ-овқат сиёсати билан боғланди.
Президентимиз мурожаатидаги асосий таклифлар ҳам аниқ: озиқ-овқат логистикаси ва савдосини енгиллаштириш, етказиб бериш қоидаларини соддалаштириш, Марказий Осиёдан бошлаб денгизга чиқиши чегараланган давлатлар ва транзит ҳамкорларни боғлайдиган озиқ-овқат ҳамкорлиги дастурини ишлаб чиқиш, қайта ишлаш, совиткичли сақлаш ва ташишга халқаро молия институтлари ҳамда хусусий инвесторларни жалб этиш. Ўзбекистон 2030 йилгача озиқ-овқат ишлаб чиқаришни икки баробар, экспорт ва қўшилган қийматни уч баробар оширишни мақсад қилган. Бундай марра миллий имконият билан бирга халқаро шерикликни ҳам талаб этади.
Форум якунида қабул қилинган Тошкент коммюникеси ана шу ғояларни умумий йўл харитасига айлантирди. Ҳужжат иқлим ўзгариши ва экологик заифликка қарши кураш, илм-фан ва инновация орқали трансформация, савдо ва бозорларга чиқишни яхшилаш, барқарор молияни жалб этиш каби устувор йўналишларни белгилади. Ёшлар, хотин-қизлар, бошқарув, маълумотлар ва сув масалалари барча йўналишларнинг умумий асоси сифатида кўрсатилди.
Коммюникенинг энг муҳим амалий натижаларидан бири Тошкентда денгизга чиқиши чегараланган ривожланаётган давлатлар учун Агроинновациялар хабини ташкил этиш ташаббусидир. Хаб Ўзбекистон Қишлоқ хўжалиги фанлари академияси тизимидаги Қишлоқ хўжалиги тадқиқотлари бўйича илғор тажриба марказида фаолият юритиши кўзда тутилган. У билим алмашиш, технология трансфери, кадрлар тайёрлаш ва уч томонлама ҳамкорлик учун амалий майдон бўлади.
Бутунжаҳон пахта куни натижасида пахта инновацияларини алмашиш платформасини яратиш, “тирик лабораториялар”ни йўлга қўйиш ва ғўзапоядан биочар олиш технологияларини ҳамкорликда кенгайтириш таклифлари илгари сурилди. Хорижий меҳмонлар Бўка туманидаги фермер хўжаликларида юқори ҳосилдорлик, биочар тайёрлаш жараёни ва пахта етиштиришнинг саккиз қоидаси қандай ишлаётганини дала шароитида кўрдилар. Балиқчилик корхонасига ташриф эса озиқ-овқат диверсификацияси ва замонавий ишлаб чиқариш ечимларини намойиш этди.
Энг муҳими, истиқболли ташаббуслардан бири Тошкентда пахта тадқиқотлари ва инновациялари бўйича халқаро юксак малака марказини ташкил этиш таклифи бўлди. Президентимиз “Agricola” медалини қабул қилиш чоғида бу ғояни ФАО Бош директори ва ICAC раҳбариятига билдириб, Ўзбекистон бундай марказга мезбонлик қилишга тайёрлигини таъкидлади. Бу ташаббуснинг ишчи номи —
Cotton World Center, яъни Жаҳон пахта маркази. Буғдой ва маккажўхори, шоли, сабзавот ҳамда бошқа стратегик экинларга хизмат қилаётган халқаро илмий марказлар сингари ушбу марказ ҳам дунёнинг етакчи олимлари, селекционерлари, агрономлари ва инвесторларини Тошкентда бирлаштириши, янги ечимларни Ўзбекистоннинг “тирик лабораторияси”да синаши ва самарали технологияларни пахта етиштирувчи мамлакатларга тарқатиши мумкин. Цюй Дунъюй ва Эрик Трахтенберг ушбу ғояни қўллаб-қувватлади.
“Agricola” медали, Бутунжаҳон пахта куни ва LLDC форумини бир-биридан алоҳида воқеа деб қарасак, уларнинг умумий маъноси йўқолади. Медаль ўтган йўлга берилган халқаро баҳодир. Бутунжаҳон пахта куни камроқ ресурс билан кўпроқ ва сифатли маҳсулот етиштириш мумкинлигини кўрсатди. LLDC форуми эса шу маҳсулотни билим, логистика, савдо ва шериклик орқали халқ фаровонлигига айлантириш йўлини белгилади.
Ўзбекистоннинг таклифи тайёр шаклдаги ягона моделни бошқаларга ўтказиш эмас. Асосий таклиф бошқача: ҳар бир мамлакатнинг шароитига мос ечимни бирга яратиш, илмни фермерга етказиш, ишлаган технологияни молия билан боғлаш, қўшни давлатлар манфаатини ҳисобга олиш ва натижани инсон ҳаёти билан ўлчаш. Бу ёндашув Марказий Осиёни умумий озиқ-овқат саватига айлантириши мумкин. Қозоғистоннинг дон салоҳияти, Ўзбекистоннинг интенсив деҳқончилик ва боғдорчилик тажрибаси, Қирғизистон ва Тожикистоннинг тоғ қишлоқ хўжалиги ва чорвачилиги, Туркманистоннинг қуруқ иқлимдаги тажрибаси ўзаро тўлдирувчи кучга айланади.
Бундай ҳамкорлик фақат маҳсулот миқдорини кўпайтирмайди. У қишлоқда иш ўрни очади, камбағалликни қисқартиради, ёшларга янги касб беради, хотин-қизларни қиймат занжирига олиб киради, қайта ишлашни ривожлантиради ва минтақанинг ташқи зарбаларга чидамлилигини оширади. Энг муҳими, у озиқ-овқатни рақобат воситаси эмас, тинчлик ва ўзаро боғлиқлик воситасига айлантиради.
ФАОнинг олий мукофоти Ўзбекистон Президентига топширилган кундан бошланган ушбу ҳафта Тошкент коммюникеси билан якунланди. Бир томонда ўтган меҳнатнинг эътирофи, иккинчи томонда келажак учун қабул қилинган умумий мажбурият турибди. Энди асосий мезон коммюникеда белгиланган вазифаларнинг далада, чегарада, омборда, лабораторияда ва оила дастурхонида қандай натижа беришидир.
Иброҳим АБДУРАҲМОНОВ,
қишлоқ хўжалиги вазири, академик
