Бу ҳақда Маданий мерос агентлиги маълум қилди.
Ижтимоий тармоқларда музей фаолияти тугатилаётгани, бино бошқа ташкилотга бериб юборилаётгани ва маданий мерос объектига зарар етиши мумкинлиги ҳақида хабарлар тарқалган эди. Агентлик ушбу ҳолат юзасидан ўрганиш ўтказиб, бинодан фойдаланиш тартиби ва уни таъмирлаш режаларига изоҳ берди.
Маълум қилинишича, Тошкент шаҳри, Шайхонтоҳур тумани, Алишер Навоий кўчаси, 69-уйда жойлашган бино Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 4 октябрдаги 846-сон қарори билан моддий маданий мероснинг кўчмас мулк объектлари миллий рўйхатига киритилган.
Агентликнинг таъкидлашича, бинодан фойдаланувчи ўзгариши унинг давлат муҳофазасидаги мақомини бекор қилмайди. «Маданий мерос объектларини муҳофаза қилиш ва улардан фойдаланиш тўғрисида»ги қонуннинг 24-моддасига мувофиқ, объектнинг мулкдори ёки фойдаланувчиси ким бўлишидан қатъи назар, унинг ташқи ва ички кўринишини муҳофаза ҳужжатларида белгиланган талабларга мувофиқ сақлаш мажбурияти амал қилади.
Агентлик маълумотига кўра, тарихан «Рус ёш томошабинлар театри биноси» сифатида барпо этилган мазкур мажмуада Давлат ёшлар театри ҳам узоқ йиллардан буён фаолият юритиб келади. Бинонинг театрга берилиши уни ягона маданий-театр мажмуаси сифатида сақлаш ва театрнинг репетиция заллари, грим хоналари ҳамда декорация устахоналарига бўлган эҳтиёжини қондириш билан изоҳланган.
Бинода таъмирлаш ишлари икки босқичда амалга оширилади.
Биринчи босқичда ташқи фасадни жорий таъмирлаш, ташқи томондаги дераза ромларини алмаштириш ва бино атрофини «Кўксарой» гранити билан қоплаш ишлари белгиланган. Лойиҳа Маданий мерос агентлиги ҳузуридаги Илмий-эксперт кенгашининг 2026 йил 18–20 май кунлари Самарқанд шаҳрида ўтказилган сайёр йиғилишида маъқулланган.
Шунингдек, бинода йўқолиб кетган кичик архитектура элементларининг изларини қайта тиклаш ва ташқи кўринишда RAL 1015 NCS 0510-Y30R рангини қўллаш шарти белгиланган. Биринчи босқич лойиҳа-смета ҳужжатлари қиймати 4 миллиард 612 миллион сўмни ташкил этади. Агентлик маълумотига кўра, ҳозирда ушбу босқичдаги ишлар олиб борилмоқда.
Иккинчи босқичда бинонинг ички қисмини таъмирлаш ва реставрация қилиш масалалари кўриб чиқилади. Агентлик ички заллардаги деворий суратларни, жумладан, Чингиз Ахмаров қаламига мансуб ғазаллар сюжетлари акс этган санъат асарларини кўчириш мумкин эмаслигини билдирган. Улар жойида асл ҳолича сақланади. Ички таъмирлаш лойиҳаси эса деворий суратларни консервация ва реставрация қилиш шарти билан кўриб чиқилади.
Музей экспонатлари вақтинча бошқа муассасаларда сақланади.
Маданий мерос агентлиги маълумотига кўра, музей фондидаги ноёб экспонатлар Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 20 майдаги 234-Ф-сон фармойиши асосида Янги Тошкентда қурилаётган янги бино ишга тушгунга қадар вақтинча сақлаш учун Ислом цивилизацияси маркази ва Фанлар академиясининг Антропология институтига кўчирилмоқда.
Кўчирилган маданий бойликларнинг бут сақланиши учун қабул қилувчи муассасалар раҳбарияти, бинодаги моддий дахлсизлик ва реставрация ишларининг қонунийлиги учун эса Маданий мерос агентлиги масъул экани қайд этилди.
Агентлик бинода олиб борилаётган таъмирлаш ишлари, айниқса, иккинчи босқичдаги ички заллар ва Чингиз Ахмаров меросини сақлаш жараёнлари устидан назоратни давом эттиришини маълум қилди. Шунингдек, маданий мерос тўғрисидаги қонунчилик талаблари бузилишига йўл қўйилмаслиги таъкидланди.
Агентлик раҳбарининг биринчи ўринбосари Элмурод Нажимовнинг таъкидлашича, бинодан фойдаланувчининг ўзгариши уни давлат муҳофазасидан чиқариш ёки бузиш ҳуқуқини бермайди. Маданий мерос объекти мақоми ва уни сақлаш бўйича қонуний талаблар ўзгаришсиз қолади.
