Тадбирда Ўзбекистон қонунчилиги ва ҳуқуқни қўллаш амалиётининг БМТнинг Ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳуқуқлари тўғрисидаги конвенцияси 12-моддаси талабларига мувофиқлиги, хусусан, муомалага лаёқатсиз деб топилган ёки муомала лаёқати чекланган шахсларнинг ҳуқуқларини таъминлаш билан боғлиқ масалалар муҳокама этилди.

Давра суҳбати Инсон ҳуқуқлари бўйича Ўзбекистон Республикаси Миллий маркази, Ўзбекистон ногиронлар ассоциацияси ҳамда БМТ Инсон ҳуқуқлари бўйича олий комиссари Бошқармасининг Марказий Осиё бўйича минтақавий ваколатхонаси ҳамкорлигида ташкил этилди.

Унда Олий Мажлис палаталари, Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги, тегишли вазирлик ва идоралар, ногиронлиги бўлган шахслар ташкилотлари, фуқаролик жамияти институтлари вакиллари, миллий ва халқаро экспертлар иштирок этди.

Тадбирда асосий эътьибор БМТ Инсон ҳуқуқлари бўйича олий комиссари Бошқармасининг Марказий Осиё бўйича минтақавий ваколатхонаси ташаббуси билан ўтказилган тадқиқот натижаларини тақдим этиш ва муҳокама қилишга қаратилди.

Маълумки, Ўзбекистон 2021 йилда БМТнинг Ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳуқуқлари тўғрисидаги конвенциясини ратификация қилган. Шу билан бирга, Конвенциянинг «Қонун олдида тенглик» деб номланган 12-моддасига нисбатан изоҳ билдирган.

Мазкур модда ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳаётнинг барча соҳаларида бошқалар билан тенг равишда ҳуқуқ субъекти сифатида эътироф этилишини, ҳуқуқ лаёқатига эга бўлишини ҳамда ўз ҳуқуқ лаёқатини амалга оширишда зарур ёрдам ва кўмакдан фойдаланиш имкониятига эга бўлишини кафолатлайди.

Тадқиқотда ушбу халқаро стандартларни миллий қонунчилик ва ҳуқуқни қўллаш амалиётига татбиқ этиш имкониятлари, мавжуд ҳуқуқий ва институционал механизмларни такомиллаштириш зарурати, шунингдек, бу борада амалга оширилиши лозим бўлган ислоҳотлар таҳлил этилган.

Тадбирнинг очилишида Инсон ҳуқуқлари бўйича Ўзбекистон Республикаси Миллий маркази директори, академик Акмал Саидов, Ўзбекистон ногиронлар ассоциацияси раиси Ойбек Исаков ҳамда БМТ Инсон ҳуқуқлари бўйича олий комиссари Бошқармасининг Марказий Осиё бўйича Минтақавий бўлими Ўзбекистондаги миллий дастурлар координатори Ильдар Файзуллин сўзга чиқди.

Давра суҳбати доирасида миллий қонунчилик ва ҳуқуқни қўллаш амалиётининг долзарб жиҳатлари, шунингдек, халқаро стандартлар асосида уларни такомиллаштириш истиқболлари юзасидан маърузалар тингланди.

Халқаро эксперт Янина Арсеньева (Эстония)турли давлатларнинг илғор тажрибасини тақдим этиб, ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳуқуқ лаёқати ва муомала лаёқатини таъминлаш, қарор қабул қилишда қўллаб-қувватлаш механизмларини ривожлантириш ҳамда миллий қонунчилик ва ҳуқуқни қўллаш амалиётини такомиллаштириш бўйича тавсияларни илгари сурди.

Муҳокамалар давомида ногиронлиги бўлган шахсларнинг мустақил қарор қабул қилиш имкониятларини кенгайтириш, уларнинг хоҳиш-иродаси ва истакларини ҳурмат қилиш ҳамда зарур ҳолларда тегишли ёрдам кўрсатиш механизмларини амалиётга жорий этиш масалаларига алоҳида эътибор қаратилди.

Давра суҳбати якунида тадқиқот натижалари асосида ишлаб чиқилган тавсияларни амалга ошириш, миллий қонунчилик ва ҳуқуқни қўллаш амалиётини такомиллаштиришнинг кейинги босқичлари юзасидан фикр алмашилди.

Тадбирда билдирилган таклиф ва тавсиялар ушбу йўналишда миллий қонунчиликни халқаро стандартларга мувофиқлаштириш, ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳуқуқ ва эркинликларини амалда таъминлаш ҳамда уларнинг жамият ҳаётидаги тўлақонли иштирокини кенгайтиришга хизмат қилади.

Инсон ҳуқуқлари бўйича Ўзбекистон Республикаси

Миллий маркази матбуот хизмати.