Мазкур тадбир Ўзбекистон учун тобора муҳим аҳамият касб этаётган масалани кўрсатиб берди: халқаро таълимни қандай қилиб технологик ва иқтисодий тараққиётнинг барқарор манбаига айлантириш мумкин?
Унда таъкидланишича, ўзбекистонлик қизлар учун бешта стипендия — миллий таълим тизими миқёсида олганда унчалик катта кўрсаткич эмас. Бироқ «Эл-юрт умиди» жамғармаси ва British Council’нинг мазкур қўшма ташаббусида мутахассисларни тайёрлаш ҳар икки томонлама молиялаштирилиш кўзда тутилган. Ва бу моделнинг халқаро таълим имкониятлари мамлакатнинг кадрлар борасидаги устувор вазифалари билан уйғунлаштирилади.
Ушбу ҳамкорлик истиқболлари жамғармада British Council бош ижрочи директори Скотт Макдональд билан ўтказилган учрашувда муҳокама қилинди. Унинг Ўзбекистонга илк ташрифи ташкилотнинг республикадаги фаолиятининг 30 йиллигига тўғри келди. British Council бу ердаги фаолиятини 1996 йилда бошлаган бўлиб, инглиз тилини ўқитиш, педагоглар тайёрлаш, олий ўқув юртлари ўртасидаги ва маданий алоқаларни ривожлантириб келади. Шу давр мобайнида бугунги кунда илмий ва техник кадрлар тайёрлаш масалаларини ҳам қамраб олган мустаҳкам шериклик пойдевори шаклланди.
Аввалроқ Самарқанддаги Global Talent Форумида имзоланган битим бунинг амалий қадами бўлди. «Going Global Partnerships — Scholarships for Women in STEM» дастури доирасида ўзбекистонлик беш нафар қиз 2027–2028 ўқув йилида Буюк Британияда таълим олиш имкониятига эга бўлади. Молиялаштиришнинг 40 фоизини «Эл-юрт умиди жамғармаси», 60 фоизини эса British Council таъминлайди.
Биргаликда молиялаштириш амалиётини узоқ муддатли ҳамкорликнинг асоси деб ҳисоблаш мумкин. Ўзбекистон ўз тараққиёти учун зарур бўлган мутахассисларни тайёрлашга сармоя киритиб келяпти, халқаро ҳамкор эса мазкур инвестицияларда иштирок этади. Бундай моделнинг барқарорлиги саралаб олиш сифати, таълим мазмуни ҳамда битирувчи қизларнинг олган билимларини амалда қўллай олиш имкониятларига боғлиқ бўлади.
Таълим имкониятларини кенгайтириш саноатни ривожлантириш, янги технологияларни жорий этиш ва бошқарув сифатини оширишга қодир кадрларни тайёрлаш вазифаси билан ҳамнафас бормоқда. «Эл-юрт умиди»нинг янгиланган устувор йўналишларида иқтисодиёт ва жамият учун муҳим аҳамиятга эга бўлган СТЕМ, энергетика, транспорт, қишлоқ ва сув хўжалиги, тиббиёт ҳамда бошқа соҳалар алоҳида ўрин эгаллайди.
Ушбу вазифалар ўртасидаги боғлиқлик мутлақо амалий аҳамиятга эга. Қайта тикланувчи энергетикани ривожлантириш янги қувватларни энерготизимга интеграция қила оладиган муҳандисларни талаб этади. Сувни тежаш агрономия, суғориш технологиялари ва маълумотлар таҳлилини уйғунлаштира оладиган мутахассисларга эҳтиёж сезади. Рақамлаштириш эса ишончли тизимларни яратиш ва уларнинг хавфсизлигини таъминлашга қодир профессионалларни талаб этади. Халқаро таълим айнан шундай вазифаларни Ўзбекистоннинг аниқ шароитларида ҳал этишга кўмаклашни мақсад қилган.
ЮНЕСКО маълумотларига кўра, жаҳон бўйича СТЕМ дастурлари битирувчиларининг қарийб 35 фоизини хотин-қизлар ташкил этади ва улар муҳандислик ҳамда ахборот технологиялари соҳаларида ҳамон етарлича вакилликка эга эмас. Шу боис қизларнинг илғор таълим олиш имконияти бир пайтнинг ўзида ҳам ижтимоий, ҳам иқтисодий аҳамиятга молик бўлиб, жамиятнинг илмий ва профессионал салоҳиятидан янада тўлиқроқ фойдаланиш имконини беради.
Жамғарма учун бу ўринда хорижий таълим билан миллий тараққиёт ўртасидаги боғловчи институт сифатидаги мавқеини кучайтириш имконияти очилади. Бундай иш стипендиатларни ўқишга юборишдан олдиноқ тармоқларнинг реал эҳтиёжларини англашни ҳамда улар битирганидан кейин касбий шаклланишини кузатиб, ҳамроҳлик қилишни назарда тутади.
«Эл-юрт умиди» жамғармаси матбуот хизмати.
