Чорвачилик ва яйлов хўжалигини ривожлантириш агентлиги мазкур масала юзасидан тушунтириш берди.
Биринчидан, бу янги тартиб эмас. Пичан ўриш ва чорва молларини ўтлатиш учун чипта бериш амалиёти аввалдан мавжуд. Ўрмон ва яшил ҳудудларни кўпайтириш, чўлланишга қарши курашиш агентлиги маълумотига кўра, давлат ўрмон фонди таркибидаги яйлов ерларидан пичан ўриш ёки чорва молларини боқиш учун ўрмон чиптасидан фойдаланиш тартиби амалда бўлган.
Ушбу чипта фуқаронинг муайян ўрмон участкасидаги яйлов ерларида пичан ўриш ёки чорва молларини боқиш ҳуқуқини тасдиқлайди. Унда яйловдан фойдаланиш мақсади, ер майдони, муддати, шунингдек, фойдаланувчининг ҳуқуқ ва мажбуриятлари белгиланади. Бу жараённи электрон шаклда амалга ошириш учун махсус онлайн платформа ҳам мавжуд.
Иккинчидан, республикадаги барча яйловлар бир ташкилот тасарруфида эмас. 2023 йил 1 ноябрь ҳолатига кўра, мамлакатимизда 21,2 миллион гектардан ортиқ яйлов ва пичанзор ерлари мавжуд бўлган. Шундан 16,3 миллион гектари Чорвачилик ва яйлов хўжалигини ривожлантириш агентлигининг ҳудудий яйлов хўжаликлари ҳисобида. Қарийб 3 миллион гектар яйлов ерлари эса Ўрмон ва яшил ҳудудларни кўпайтириш, чўлланишга қарши курашиш агентлиги тасарруфида.
Демак, давлат ўрмон фонди таркибидаги яйлов ерлари учун амал қилаётган электрон рухсатнома тизими Чорвачилик ва яйлов хўжалигини ривожлантириш агентлиги тизимидаги яйловларга нисбатан жорий этилган умумий талаб ҳисобланмайди.
Учинчидан, «Яйловлар тўғрисида»ги қонун лойиҳасида янги механизм таклиф этилмоқда. Қонуннинг янги таҳрирдаги лойиҳасининг 30-моддасида яйлов чиптаси яйловдан фойдаланиш ҳуқуқини тасдиқловчи ҳужжат сифатида назарда тутилган.
Бироқ қонун лойиҳасидаги таклифларни ҳозирдан кучга кирган талаб сифатида талқин қилиш тўғри эмас.
Шунингдек, лойиҳада аҳолининг уй шароитида боқиладиган чорва моллари учун жамоат яйловларини ташкил этиш ва улардан бепул фойдаланиш механизмлари ҳам назарда тутилган.
Таъкидланишича, бундан кўзланган мақсад чорвадорлар фаолиятини чеклаш эмас, балки яйловлардан оқилона фойдаланиш, уларни муҳофаза қилиш ва келгуси йиллар учун табиий озуқа базасини сақлаб қолишдан иборат.
Шу боис давлат ўрмон фонди ерларида аввалдан амал қилиб келаётган чипта тизимини барча яйловларда янгидан жорий этилган умумий талаб сифатида талқин қилиш тўғри эмас.
